Đạo luật CLARITY, tên chính thức là Digital Asset Market Clarity Act, đã được Ủy ban Ngân hàng Thượng viện thông qua vào ngày 14/5 với tỷ lệ 15-9 theo hướng lưỡng đảng, qua đó thiết lập khung pháp lý toàn diện đầu tiên của Mỹ cho tài sản kỹ thuật số. Hai đảng viên Dân chủ đã bắt chéo sang ủng hộ để thúc đẩy dự luật, trong đó sẽ xác định token nào là hàng hóa, token nào là chứng khoán, và cơ quan nào chịu trách nhiệm giám sát. Ngành crypto đã tốn nhiều năm và hàng trăm triệu USD vận động hành lang chính xác cho khung này.
Tuy nhiên, hiện dự luật đang đối mặt với các rào cản đáng kể trên con đường tiến tới phiên họp toàn thể của Thượng viện. Đạo luật CLARITY cần 60 phiếu để thông qua, đòi hỏi sự ủng hộ lớn từ phía đảng Dân chủ, nhưng các yêu cầu của đảng này vẫn chưa được giải quyết.
Xung đột đạo đức làm đình trệ tiến độ tại Thượng viện
Vấn đề gây tranh cãi nhất là điều khoản xung đột lợi ích, cần được giải quyết trước khi một phiên bản cuối cùng được đưa ra Thượng viện để bỏ phiếu. Dự thảo hiện hành có ngôn ngữ cấm các thành viên Quốc hội và quan chức cấp cao của nhánh hành pháp phát hành “digital commodities” trong thời gian đương chức, nhưng các nhà phê bình cho rằng các quy định này chưa đi xa.
Thượng nghị sĩ Chris Murphy dẫn báo cáo của Wall Street Journal rằng khoảng 187 triệu USD đã chảy vào các pháp nhân của gia đình Trump và 31 triệu USD cho gia đình của đặc phái viên Steve Witkoff sau khi một công ty được hậu thuẫn từ UAE mua 49% World Liberty Financial chỉ vài ngày trước lễ nhậm chức, rồi sau đó nới lỏng các hạn chế đối với xuất khẩu chip crypto và AI sang UAE.
“Đó là tham nhũng. Đó là những yếu tố của một vụ hối lộ. Đây có thể là hành vi phạm tội,” Murphy phát biểu trên sàn Thượng viện.
Các đảng viên Dân chủ ủng hộ crypto khẳng định cần các điều khoản đạo đức mạnh hơn nhằm cấm các hoạt động crypto của tổng thống. Nhà Trắng chưa chấp nhận “lằn ranh đỏ” đó. Cho đến khi điều này được đáp ứng, lộ trình của dự luật để đạt 60 phiếu vẫn chưa rõ ràng.
Dòng thời gian và yêu cầu hòa giải
Các chiến lược gia chính sách cho biết đạo luật CLARITY có lẽ cần được thông qua tại Thượng viện trước cuối tháng 7, tốt nhất là vào tháng 6, thì mới có cơ hội trở thành luật vào năm 2026. Sau đó, lịch bầu cử giữa kỳ sẽ chi phối và “sức chứa” cho lập pháp sẽ biến mất.
Dự luật cũng yêu cầu được hòa giải với một phiên bản riêng do Ủy ban Nông nghiệp Thượng viện thúc đẩy vào tháng 1. Hai phiên bản có khác biệt đáng kể, buộc phải có đàm phán.
Đà chính trị và chi tiêu của ngành
Đầu tư của ngành crypto vào cuộc bầu cử năm 2024 đang phát huy hiệu quả: nhiều ứng viên được hậu thuẫn bởi các super PAC về crypto thực sự quan tâm đến các dự luật crypto, và ngành đã chứng minh sẵn sàng chi hàng trăm triệu USD trong một chu kỳ bầu cử. Fairshake PAC đã công bố khoản chi 193 triệu USD cho giai đoạn giữa nhiệm kỳ, tạo đà chính trị cho dự luật.
Các kịch bản có thể xảy ra
Nếu dự luật được thông qua, Mỹ sẽ có khung quản lý rõ ràng đầu tiên cho tài sản kỹ thuật số, có thể mở khóa dòng vốn đầu tư tổ chức vốn bị gạt sang một bên vì sự mơ hồ về pháp lý. Chủ tịch Ủy ban Ngân hàng Thượng viện Tim Scott mô tả phiếu bầu của ủy ban là việc chấm dứt nhiều năm bất định về quy định. Hạ viện đã thông qua một phiên bản trước đó của dự luật vào năm ngoái, cho thấy việc hòa giải giữa hai viện là khả thi.
Nếu dự luật bị trì hoãn, hậu quả còn vượt ra ngoài lĩnh vực crypto. Việc thất bại sẽ cho thấy rằng dù đã chi 193 triệu USD cho hoạt động chính trị và có sự ủng hộ lưỡng đảng tại các ủy ban, thì sự kết hợp giữa các bê bối đạo đức thời tổng thống, sự phản đối từ ngành ngân hàng và tâm lý thận trọng trong năm bầu cử vẫn có thể làm chết một dự luật cải cách tài chính ở Washington.
Thượng nghị sĩ Mark Warner, một Dân chủ của Virginia, người đã bỏ phiếu để thúc đẩy dự luật, cho biết: “Tôi đoán hiện giờ tôi đang ở trong ‘vùng thanh tẩy’ của crypto, nhưng tôi mong chờ được đi đến tận cùng.”
Sáu tuần tới sẽ quyết định số phận của dự luật.
